BỐN GIỜ SÁNG BÊN ĐÓ

BỐN GIỜ SÁNG BÊN ĐÓ Chiều mùng Một, hội trường còn nguyên mấy dãy bàn phủ khăn đỏ. Trên khay, vỏ hạt dưa chất thành đống. Ai đó bỏ quên chiếc áo dài trẻ con vắt trên lưng ghế. Tôi đi dọc mấy dãy bàn, dựng lại ghế ngã, nhặt ly giấy dưới gầm. Ngoài kia trời còn sáng trưng. Sáng nay có mấy trăm người gọi tôi là Cha. Con nít xếp hàng khoanh tay chúc tuổi, đứa nào cũng liếc xuống cái bao đỏ trong tay tôi trước khi nói hết câu. Tôi đã ngồi cho câu Lời Chúa, cộng thêm 1 đô la, bỏ vào bao lì xì từ tối hôm trước, bỏ tới khuya. Mấy ông chúc tôi sang năm giáo xứ mình mỗi ngày mỗi phát triển. Đến chiều thì không còn ai. Ông bà mình dặn: mùng Một Tết cha, mùng Hai Tết mẹ, mùng Ba Tết thầy. Cả cái lịch Tết xếp theo thứ tự đó, và thứ tự đó nói một điều mà tôi mất nhiều năm mới chịu nhìn. Ngày mùng Một, người trẻ đi. Người cha ngồi lại. Bố tôi giờ này đang ngồi ở Long Khánh. Bên đó chênh mười ba tiếng, nên trong lúc tôi đứng dọn hội trường thì bên kia đã bốn giờ sáng, và đã sang mùng Hai. Tôi lúc nào cũng trễ một ngày so với bố mình. Tôi rời Việt Nam năm hai mươi hai tuổi. Ông chở tôi ra sân bay bằng chiếc Cub, tôi ngồi sau ôm cái túi. Tới nơi ông không vào, đứng ngoài hút thuốc, chờ tới lúc tôi khuất hẳn mới về. Chuyện đó tôi nghe mẹ kể lại sau, chứ lúc ấy tôi đã đi rồi, tôi không quay lại nhìn. Từ bấy tới nay tôi chưa về ăn Tết lần nào. Lúc đầu là vì giấy tờ. Sau là vì học. Rồi vì chịu chức, vì giáo xứ, vì tháng Giêng bao giờ cũng là tháng bận nhất. Lý do năm nào cũng có, và năm nào cũng đúng. Trong dụ ngôn quen thuộc nhất về người cha, chi tiết tôi để ý bây giờ không phải là cái ôm. Là câu này: khi đứa con còn ở đàng xa, người cha đã trông thấy nó. Trông thấy từ đàng xa nghĩa là ông đang nhìn ra đường. Nghĩa là ông vẫn hay đứng đó. Nghĩa là trước cái ngày đứa con quay về, đã có rất nhiều buổi chiều ông nhìn ra con đường trống và không có ai đi tới. Không ai kể về những buổi chiều đó. Nhưng phải có chúng thì mới có được cái nhìn thấy từ đàng xa kia. Cả đời tôi tưởng cái trống vắng chiều mùng Một là giá riêng phải trả cho việc không có gia đình. Hoá ra đó là thứ mọi người cha đều nhận. Tôi nhận sớm hơn bố tôi vài chục năm, vậy thôi. Và trong khi tôi ngồi đây tính sổ nỗi cô đơn của mình, thì ở đầu bên kia có một ông già đã nhận đủ hai phần: phần của người cha ngồi lại, và phần của người cha có đứa con hai mươi năm chưa về dịp tết. Tôi tắt đèn hội trường, khoá cửa. Trong túi áo còn một cái bao đỏ dư, không đề tên ai. Về tới nhà xứ, tôi ngồi xuống cái ghế gỗ cạnh cửa, quay mặt ra sân, và bấm số. Bên đó bốn giờ sáng. Chuông đổ được hai tiếng. Ông bắt máy ngay.