Chiều nào cũng vậy, cứ khoảng hai giờ là bà Dung lại dọn hàng để bán. Nhiều người bảo bà nên nâng cấp các mặt hàng nhằm phục vụ tốt hơn người mua, nhưng bà trả lời rằng không có sức. Vì thế, quanh năm suốt tháng, mặt hàng mà bà dọn ra trước cổng bệnh viện này chỉ có cháo thịt bằm, bánh giò, bánh chưng và bánh mật. Tất cả những thứ đó chỉ cần một chuyến xe đạp là xong. Gác-ba-ga sau xe bà cuộc cái bàn nhựa và chiếc bếp ga mini, hai tay lái bà treo hai giỏ đựng những thứ khác. Một ngày bà dọn hàng hai lần, sáng vào lúc năm giờ, dọn vào khoảng chín giờ; chiều là hai giờ và bảy giờ tối là bà có thể về lại với đứa con trai cụt chân. Bà Dung sống với hai người con, một trai, một gái. Người chồng quá cố của bà qua đời cách nay cũng đã hơn mười năm. Ông ấy bị nghiện ma tuý. Vì thế dù bà quần quật quanh năm nhưng chẳng bao giờ khá giả. Mọi yêu thương, hy vọng của bà đổ dồn vào hai đứa con. Dẫu đối với nhiều người, hai đứa con của bà cũng chẳng ngon lành gì. Cả hai đều nghỉ học sớm chẳng phải bà không lo được cho chúng nó, nhưng chẳng đứa nào thích học, nên chẳng đứa nào có nổi tấm bằng tú tài như mẹ. Bà mặc kệ. Khi không khuyên bảo được, bà cũng chẳng buồn nói nữa. Mỗi đứa tự tìm cho mình một nghề gì đó để tự nuôi bản thân. Thằng con trai thì học sửa xe máy, cô con gái thì học may. Thế cũng ổn. Mọi chuyện tưởng chừng đơn giản khi người chồng quanh năm suốt tháng hành hạ mẹ con bà đã qua đời, đùng một cái, thằng Hiệp – con bà, bị đụng xe. Đang bán hàng nghe được tin ấy bà lạnh hết sống lưng chực ngất. Cũng may thằng Hiệp chỉ phải tháo khớp chân trái từ đầu gối trở xuống. Biến cố đó khiến bà bỏ hẳn nghề cũ, chuyển sang bán hàng như hiện nay. Kẻ độc miệng và ngay cả người mẹ già của bà đều cho rằng việc thằng Hiệp đụng xe là quả báo do công việc mà bà đã làm. Bà biết việc dắt mối, tiếp tay cho những người phá thai là xấu, nhưng ngoài nghề đó ra, với vai trò là một hộ lý Khoa Sản như lúc ấy, bà biết đào đâu ra tiền hòng chu cấp cho ông chồng nghiện hút cũng như nuôi dạy hai đứa con. Làm nghề này, bà cũng đau lòng lắm chứ. Bà cũng ghê rợn khi nhìn thấy những bào thai bị trục ra. Những bào thai sau khi nạo hút đó chính bà có nhiệm vụ gom góp đem đi huỷ. Đã nhiều lần bà hối hận, nhưng lần nào cũng thế, chỉ sau vài ngày, vì nhu cầu kiếm tiền, bà lại phải tiếp tay vào tội ác. Người ta bảo bà không có lương tâm. Những lời ong tiếng ve trong một khu vực toàn người có đạo như thế này là còn nhẹ. Sống giữa hai làn quan niệm khác nhau về luân lý quả không dễ. Nếu bà không cộng tác phá thai, bà mất việc; nếu bà cộng tác, xem như bà đã đánh mất niềm tin vào Thiên Chúa mà bà đã học biết từ nhỏ. Chính vì thế mỗi lần gặp mẹ, bà lại được nghe những lời nhiếc móc, khuyên nhủ. Lần nào cũng vậy, bà chỉ nói: “U cứ kệ con. Con không làm như thế lấy gì mà sống.” Rồi bà quảy quả bỏ đi. Bà chỉ còn biết than thở qua kinh Mân côi. Có những lúc bà thấy mình không xứng kể cả việc đọc kinh. Nhưng bà nghĩ Đức Mẹ hiểu bà, ít ra thì Mẹ cũng đã từng là vợ, từng là mẹ nên hiểu những nỗi vất vả bà đang mang. Không than thở với Mẹ, bà còn biết than thở cùng ai. Vì thế dầu cho nắng hay mưa, sớm hay muộn, ngày nào bà cũng lần chuỗi năm chục. Đi lễ thì bà chỉ có thể đi vào Chúa nhật, còn việc đọc kinh, bà không bỏ ngày nào. Đi lễ thì bà luôn có mặc cảm tội lỗi, còn việc đọc kinh, ra như bà đang bộc bạch tâm sự của mình. Đi lễ bà có cảm giác thừa khi không được lên rước lễ, còn việc đọc kinh, chỉ mình bà với Chúa với Mẹ, bà cũng nhẹ lòng phần nào. Thế nhưng bây giờ bà không còn lo lắng nhiều nữa. Chí ít bà cũng đã bỏ nghề hộ lý bệnh viện ngay sau khi đưa thằng Hiệp từ bệnh viện về nhà. Người khen về hành động dũng cảm của bà không thiếu, kẻ chê bà dại dột cũng không ít. Bà mặc kệ. Thế là đã quá đủ. Bà không muốn cộng tác vào chuyện phá thai nữa. Hình ảnh những giọt máu, những tiếng kêu la trên bàn mổ của các cô gái trẻ cứ theo bà mãi. Nhưng điều đó cũng không ảnh hưởng lớn cho bằng có một lần, cha xứ gọi bà vào và nói: Cha biết con có nhiều khó khăn. Cha không làm gì để giúp được con, đó là lỗi của cha. Nhưng cha chỉ xin nói với con rằng nếu chúng ta nghĩ những bào thai không phải là người thì oan cho chúng quá. Cứ theo lẽ thường, một trẻ sơ sinh mới ra đời, ta giết chúng thì phạm tội giết người. Vài tiếng trước khi chúng ra đời, ta giết chúng chẳng lẽ không phải giết người ư? Con hành xử theo sự cho phép của xã hội như vậy không phải đâu. Lời nói của cha xứ làm bà suy nghĩ nhiều. Bà đã chính thức xin nghỉ làm. Kể cũng lạ. Thời gian đầu khi thất nghiệp, bà đã thử làm đủ nghề, nhưng không sao bà dứt ra khỏi môi trường bệnh viện này. Với nhiều người, quanh năm cứ phải đối diện với nỗi khổ xuất hiện trên gương mặt của những người bệnh, những người đi nuôi bệnh, không sớm thì muộn chắc họ cũng hoá bệnh. Còn bà thì ngược lại, ngày nào không thấy tiếng còi hụ của xe cứu thương, không thấy những bước chân vội vã của y bác sĩ, không thấy những bệnh nhân với bông băng đầy mình, thì ngày đấy đối với bà cứ thiêu thiếu làm sao. Thế nhưng chuyện đó chỉ là những biểu hiện bề ngoài. Tận trong sâu xa, bà thích sống giữa những người khổ bởi bà cũng chẳng sung sướng hơn họ. Bà muốn được làm người chìa tay ra giúp đỡ người khác, dẫu đó chỉ là lời hỏi thăm ở bệnh viện này bác sĩ nào cao tay, có y đức, mời linh mục đến Xức dầu hay giải tội như thế nào… Và đứng sau chiếc bàn với từng xâu bánh trước cổng bệnh viện, bà chỉ dẫn người ta tận tình. Chính vì vậy bà chọn việc bán hàng như hiện nay, dẫu thu nhập không cao, chỉ đủ ăn, nhưng ít nhất chúng cũng mang lại cảm giác chuộc lại lỗi lầm xưa của bà. *** Chiều nay mới dọn hàng ra một lúc, bà đang lấy cái nón mê quạt lấy quạt để vì trời nóng quá. Chợt mụ Hoa ở đâu sáp đến. Mụ này mới chừng bốn mươi nhưng trông dáng lam lũ lắm, nhà ở đâu tận Chiến Khu D cũ. Mụ Hoa ôm đứa con chừng mười tuổi vào nằm trong bệnh viện này đã gần hai tuần. Nghe đâu con của mụ bị viêm não, chắc khó chữa. Vừa trờ tới, mụ Hoa liền lên tiếng: Chị có tiền cho em vay nóng năm chục ngàn. Con của em cần vô thuốc nhưng em không đủ tiền mua. Em chỉ còn khoảng một trăm rưởi, thiếu ba chục nữa mới đủ. Chị cho em vay. Ơ! Mụ này hay nhỉ. Tiền đâu sẵn mà cho thế. Mới dọn hàng ra chưa bán được gì đã hỏi vay tiền là sao? Em xin chị, chị cho em vay. Ngày mai chồng em lên thăm sẽ mang tiền lên. Lúc đó em sẽ trả chị ngay. Tao không có. Đi đi. Mụ Hoa ngân ngấn nước mắt, giữ rịt lấy khuỷu tay bà Dung nài nỉ: Chị cho em vay, nếu không con của em chết mất. Bà Dung lại chợt mủi lòng. Kể từ sau khi nghỉ làm hộ lý bệnh viện, mỗi lần có chuyện gì động đến tình mẫu tử là bà lại mủi lòng. Lạ thật. Trước đây bà giúp các bà mẹ dứt bỏ những đứa con, thì sau này, mỗi khi thấy tình cảm mẹ con bà lại mủi lòng. Chính sự mủi lòng đã khiến bà bị lừa bao nhiêu vố. Cứ những trường hợp như của mụ Hoa lại khiến bà móc hầu bao ra. Mười lần cho vay chẳng lần nào thu lại đủ. “Thôi kệ, người ta cũng nghèo ấy mà.” Bà thường nhủ thầm như thế. Bà Dung móc tiền trong túi ra, có đâu khoảng hơn một trăm ngàn, toàn tiền lẻ dùng để thối lại cho khách. Bà đếm đủ năm chục ngàn, dúi vào tay mụ Hoa và nói: Mai chồng mày lên thì lo tiền trả tao nhé. Tao cũng chẳng giàu có gì đâu. Nhớ trả luôn mấy lần mày mua thiếu cháo của tao nữa. Vâng, mai em có là em trả ngay cho chị. Thôi mày vào mua thuốc cho con đi. Em cám ơn chị, em đi. Quá bảy giờ tối, bà đang lui cui dọn hàng chợt thấy mụ Hoa thẫn thờ đi như người mất hồn. Bà lên tiếng gọi giật lại: Hoa! Mày đi đâu đấy? Con sao rồi? Chỉ chờ có thế, mụ Hoa ngồi thụp ngay xuống, hai tay bụm mặt, khóc rưng rức. Bà Dung vội chạy đến. Sao thế? Con mày bị làm sao à? Sau những cái lắc đầu chen lẫn những tiếng nấc, mụ Hoa nghẹn ngào nói: Con em chết rồi. Sao! Chết rồi à! ...Mày đi vào đây. Vừa nói, bà Dung vừa dìu mụ Hoa vào góc bán hàng của bà. Với lấy chai nước, bà rót cho mụ Hoa một ly và giục uống. Chờ cho mụ Hoa uống xong, bà Dung hỏi tiếp: Rồi, bây giờ làm sao? Tao tưởng chiều mày cho nó chích thuốc thì ổn chứ? Em cũng chẳng biết sao nữa. Bác sĩ nói bệnh con em khó qua khỏi. Chiều cho chích là chích đại vậy thôi. Người ta bắt em làm cam đoan thì mới chích. Đến nước đó, em liều thôi. Sau khi chích, cháu cứ mê man, bây giờ thì chết rồi. Hu..hu... ới con ơi... Sao mày không gọi người ta cấp cứu? Em đi vệ sinh vào thì cháu đã chết rồi. Em không dám kêu, sợ người ta giữ lấy mẹ con em, không cho về làm ma cho cháu. Trong người em chẳng còn đồng nào. Hu...hu... sao mẹ con em lại khổ thế này. Yên để tao tính... Mày nói đúng, chưa trả viện phí đố mày đưa xác con về được. Ối chị ơi, chị giúp em. Tội nghiệp mẹ con em. Em cắn răng cắn cỏ lạy chị. Chị ơi... Hu...hu. Cái con này hay nhỉ. Tao bảo im có im không. Mày muốn người ta đổ xô đến đây à? Vâng! Người ta vẫn chưa biết con mày chết? Chưa. Em vẫn đắp chăn cho cháu nằm trên giường. Với lại các bác sĩ giờ cũng đi ăn cơm rồi. Tao nói mày nghe. Bây giờ mày không có tiền trả viện phí, người ta sẽ chuyển xác con mày vào nhà xác... Hu...Hu... con ơi là con. Con sống đã khổ, con chết cũng không sung sướng gì. Ối con ơi... Yên ! Mày không nghe tao, tao mặc kệ mẹ con mày. Vâng em nghe chị. Bây giờ, tao với mày phải vào đưa xác cháu ra khỏi bệnh viện, sau đó tìm cách đưa về nhà. Mày phải lau nước mắt đi. Phải thật tự nhiên vào. Nhìn điệu bộ của mày lão Chuẩn bảo vệ không nghi mới là lạ. Lão mà phát hiện ra thì chết. Rồi. Đứng đây đợi tao gửi mấy món đồ này rồi tao với mày đi vào. Vào đến giường, chỗ nằm của con mụ Hoa, trong bà Dung dâng lên niềm cảm thương trước hình ảnh thằng bé đang nằm thõng thượt ở đó. Cũng may nó vừa chết nên cơ thể còn mềm ấm. Bà nhẹ nhàng giả như bế cháu ra ngoài hóng mát. Ôm thằng bé trên tay mà trống ngực của bà đánh thình thình. Lát sau mụ Hoa vội vào thu dọn đồ đạc, nói dối với mấy người nằm bên cạnh là chuyển cháu sang Khoa khác. Hai người đàn bà với một cái xác nhẹ nhàng ra khỏi bệnh viện. Trời tháng bảy oi nồng, sau lưng bà Dung mồ hôi túa như tắm, nhưng đằng trước với hai tay ôm cháu bé, bà thấy lạnh toát. Còn lại một mình với cái túi trống rỗng sau khi đã móc hết trả tiền xe cho hai mẹ con về nhà, trong bà vẫn còn dâng lên cảm giác sờ sợ bởi hơi lạnh xác chết của thằng bé còn vương vấn đâu đây. Nhưng cái lạnh đó giúp cho bà cảm thấy ấm lòng hơn gấp ngàn lần cái cảm giác của những giọt máu nóng thoát ra từ các bà mẹ mà trước đây bà đã từng đụng đến.